VE Kapısı Nedir? “VE” lojik kapısının çıkış durumu, girişlerinden herhangi biri “0” mantık seviyesinde olduğunda diğerinin ne olduğu fark etmeksizin çıkış her türlü “0” (Düşük) olacaktır. Başka bir deyişle, girişlerden biri “0” olduğu sürece çıkış hep “0” olacaktır.
Tabii ki bu lojik kapıların hepsinin çalışma durumlarının matematiksel ifadeleri mevcuttur. Aslında bu matematiksel ifadeler, bu devreleri kurarken ve üstünde analiz yaparken işimizi çok kolaylaştırmaktadır. Bu sebepten ötürü “VE” mantıksal kapımızın matematiksel ifadesi de hemen aşağıdaki gibi olacaktır.
Basit VE Kapısı Nedir: Devre
Bir konuyu öğrenmenin en iyi yollarından biri de onun hakkında küçük projeler yapmaktır. O zaman hadi gelin transistörle basit bir “VE” Kapısı devresi kuralım.
Bu noktada T1 ve T2 transistörlerinin base ucuna dirençlerimizi bağlıyoruz. Zaten bu bağlantı şemasına baktığımızda anlıyoruz ki devremiz dijital elektroniğin mantık ailelerinden biri olan RTL (Direnç – Transistör – Lojik) ailesine aittir.
Lojik kapılar, elektronik devrelerde istenen mantıksal işlevi üretmek için kullanılmaktadırlar. Yukarıda öğrendiğimiz matematiksel formülden de çıkartabileceğimiz gibi bu lojik kapıların her biri özel bir tabloya sahiptir. Bu tablolar elektronik devremizi çözümlerken bize çok yardımcı olmaktadır. Tablonun hemen yanında gözlemlediğimiz resim ise “VE” Kapımızın devre çizimi esnasında göründüğü semboldür. Bu semboller dünyanın neresine giderseniz gidin genel olarak değişmeyecektir.
2 Girişli Mantıksal VE Kapısı’nın Tablosu
3 Girişli Mantıksal VE Kapısı’nın Tablosu
İncelemiş olduğumuz bu 2 tabloda da aslında mantık tamamen aynıdır. Bu noktada konuyu hızlı bir şekilde kavramanın en önemli noktalardan biri Boole cebrine olan hakimiyetinizdir.
Günümüzde bir sürü VE Kapısı entegresi bulunmaktadır. Bunlardan bazıları ilk yazımızda da belirttiğimiz gibi TTL veya CMOS gibi teknolojilerden oluşmaktadır. Her ikisine de örnek vermek gerekirse:
TTL Lojik VE Kapısı Entegre Örnekleri
- 74LS08 Dörtlü 2 girişli
- 74LS11 Üçlü 3 girişli
- 74LS21 Çift 4 girişli
CMOS Lojik VE Kapısı Entegre Örnekleri
- CD4081 Dörtlü 2 girişli
TTL ailesi genellikle daha yüksek akım sürme kabiliyeti ve klasik 5V çalışma yaklaşımıyla bilinirken, CMOS ailesi düşük güç tüketimi avantajıyla öne çıkar. Tasarım aşamasında hız, güç tüketimi ve besleme gerilimi gibi kriterleri birlikte değerlendirerek doğru aileyi seçmek gerekir.
Mini Kontrol Listesi
- Doğruluk tablosundaki tüm kombinasyonlar test edildi mi?
- Girişlerde kararsız (floating) durum bırakılmadı mı?
- TTL/CMOS aile seçimi besleme gerilimiyle uyumlu mu?
- Çıkış seviyesi bağlı yüke göre yeterli mi?
Yorum yapma özelliği, forum tarafından gelen istek sebebiyle kapatılmıştır. Lütfen tartışmalar ve sorularınız için topluluk forumumuza katılın.